مجازات برای به کارگیری زبان فارسی در افغانستان
به گزارش هفت تیر 7tir.com به نقل از بی بی سی : در حالی که زبان اکثریت مردم افغانستان فارسی است وزیر اطلاعات و فرهنگ افغانستان یک خبرنگار و دو مدیر مسئول خبر را به علت “استفاده از واژه های فارسی” در بلخ و کابل مجازات کرده است.
عبدالکریم خرم، وزیر فرهنگ افغانستان، در حکمی خطاب به تلویزیون محلی بلخ دستور داده است که بصیر بابی، گزارشگر محلی برای تلویزیون ملی افغانستان در مزارشریف، به علت “استفاده از کلمات خلاف اصول فرهنگی و اسلامی” برکنار شده و در سابقه کاری اش این “تخلف” تذکر داده شود. بصیر بابی در گزارشی برای تلویزیون ملی افغانستان که از کابل پخش می شود، واژه “دانشکده” را به جای “پوهنحی” و دانشگاه را به جای “پوهنتون” استفاده کرده بود. وی همچنین “دانشجویان” را به جای “محصلین” بکار برده بود. آقای بابی در گفتگو با بی بی سی این اقدام وزیر اطلاعات و فرهنگ را غیرعادلانه و بدور از انصاف خواند و گفت: “این حکم نشان می دهد که وزیر فرهنگ تحمل ندارد افغانها زبان مادری خود را بکار ببرند و صدای ما را می خواهد در گلو خفه کند.” خبرنگار برکنار شده تلویزیون افغانستان افزود: “مجازات به جرم استفاده از زبان مادری ام، مضحک و خنده آور است.” اما مقامات وزارت فرهنگ افغانستان گفته اند که آقای بابی خواسته که “قصدا” زبان بیگانه را در افغانستان مروج سازد.
نمونه ای از به کار گیری زبان فارسی در افغانستان که واقعا موجب تاسف است :
تيم فوتبال ستريت افغانستان عازم آلمان شد” اين عنوان يک خبر به نقل از خبرگزاری رسمی افغانستان است.
اگر با خواندن اين عنوان، می انديشيد که “ستريت” بايد نام ولايت يا منطقه ای از افغانستان باشد و يا نام يک باشگاه فوتبال که رهسپار آلمان شده است، شما هم مانند من در اشتباهيد.
نويسنده خبر – شايد هم به نقل از مقامات ورزشی کشور – عبارت انگليسی Street football (فوتبال خيابانی) را پيش روی خود گذاشته و بدون اينکه احتمال دهد که خوانندگان کم سوادی مانند من، شايد معنی ستريت (تلفظ ناقص Street) را ندانند، نوشته است “ستريت فوتبال”. در حالی که میتوانست خیلی راحت فوتبال خیابانی را بنویسد .
نظر یک دوست افغان در سایت بالاترین در مورد این خبر :
این تلاش برای حذف فارسی و یا کمرنگ کردن آن مربوط امروز و دیروز نیست. از هنگامی که شاکله افغانستان کنونی بوسیله ابدالیها در 250 سال پیش پای گرفت بجز دوره بسیار کوتاهی قدرت بطور انحصاری در اختیار پشتو زبانها بوده و آنها هم از هیچ تلاشی برای حذف زبان فارسی مضایقه نکرده اند. جالب است حتی در شهرهای اکثریت فارسی زبان مثلا سر در تابلوی دانشگاه را به پشتو با خط درشت نوشته اند پوهنتون فلان شهر و در زیر آن با فونت بسیار کوچکی به فارسی نوشته اند. این دسته دوم و بیگانه انگاشتن فارسی در دوره وزارت خرم که نفرت خاصی نسبت زبان فارسی دارد به شتاب بسیار بیشتری گرفته که تلاش همه جانبه فارسی دانان و علاقه مندان را میطلبد.
.
زبان افغانی – زبان فارسی دری -وزیر اطلاعات و فرهنگ افغانستان – وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان – مجازات به کارگیری زبان فارسی در افغانستان
فوریه 11th, 2008 at 5:39 ب.ظ
جهان از سخن کرده ام چون بهشت / ازین پیش تخم سخن کس نکشت
بسی رنج بردم در این سال سی / عجم زنده کردم بدین پارسی
بدین نامه بر عمرها بگذرد / بخواند هر آنکس که دارد خرد
فوریه 11th, 2008 at 11:50 ب.ظ
خرد گر سخن برگزیند همی —– همان را گزیند که بیند همی
بدین آلت و رای و جان و روان —– ستود آفریننده را چون توان
به هستیش باید که خستو شوی —– زگفتار بیگار یکسو شوی
نمیرم از این پس که من زنده ام —– که تخم سخن را پراکنده ام
فوریه 11th, 2008 at 11:53 ب.ظ
خب وقتی ما ایرانی ها همه جا(تو فیلما .توخیابونا و..)لهجه ی افغانیا روکه در واقع زبون فارسیه مسخره می کنیم اونا هم با این کارا میخوان بگن ما هم برا خودمون زبون مستقل داریم.
فوریه 12th, 2008 at 6:24 ق.ظ
اینو بهتون قول می دم که در آینده چنان فشار و فاجعه ایی بر روی شیعیان افغانستان وارد بشه که همه میخکوب بشیم
فوریه 12th, 2008 at 10:01 ق.ظ
چطور شده شما به فکر همزباناتون تو کشور های دیگه هستید ولی ازاینکه در ایران به زبان و حتی لهجه قومیت ها بی احترامی میشه و آموزش و انتشار کتب و نشریات به این زبان ها ممنوع میشه ، بی تفاوتید ؟؟؟
لازمه که بگم من یک ترک ایرانی هستم و از زبان مادریم و آموزش و ترویج آن دفاع خواهم کرد .
ضمن اینکه حتی طبق قانون اساسی همین جمهوری اسلامی نیز قومیت ها حق استفاده از زبان خود در مراکز آموزشی و حق آموزش آن را دارند.
فوریه 12th, 2008 at 11:35 ق.ظ
من هم با ناصر موافقم الان در شهرهای اذری نشین هم هیچ درس یا سخنی در کلاس به زبان ترکی گفته
نمی شود و خیلی از جوانان اذری هم تمایل ندارند به زبان مادری خود صحبت کنن
در ضمن در طول سال شاید کمتر از 2 ساعت انهم یک ترانه قدیمی اذری در صدا سیما استفاده می شود
پس در ایران هم هیچ اهمیتی به زبانهای مادری نمی دهند
فوریه 12th, 2008 at 2:17 ب.ظ
ماندنی جان اشتباه نکن این ترکها اینقدر متعصبن که نگو. تو یا باهاشون نبودی یا تجاهل میکنی. اینها پدر مارو تو خوابگاه دانشگاه و پادگانها در آوردن. هرقدر اصرار کردیم آغا به زبان ملیمان حرف بزنید گوش که نکردن گفتن : فارسی زبان ملی فارسهاست ما خودمان زبان داریم لال که نیستیم.
فوریه 12th, 2008 at 3:18 ب.ظ
هموطنان ترک زبان اگر تاریخ را مطالعه کنند متوجه می شوند که زبان فارسی زبان مشترک تمامی اقوام ایرانی بوده است وبسیاری از شاعران ایرانی از آزربایجان بوده اند وبه زبان فارسی شعر گفته اند مثل صاعب تبریزی مراغه ای نظامی خاقانی پروین اعتصامی شهریار و………….بسیاری از ادیبان ایران زمین که ترک بوده اند واقوام ترک در فرهنگ و زبان فارسی کم از از اقوام دیگر ندارند بلکه در جاهایی و در اعتلای فرهنگ ایرانی کوشیده اند پس ایرانی بودن مهم است و زبان فارسی فقط زبان فارسها نیست بلکه زبان همه ما ایرانیان است از هر قومی که باشند
فوریه 12th, 2008 at 5:08 ب.ظ
اقا محسن اگر شهریار و کسای دیگه به زبان فارسی شعر گفته نشان از هوش و زکاوت اونها داره
شما شاعر فارس زبان سراغ دارین که ترکی شعر بگه
ضمنا محمودی جون شمایی که تو یه کشور دیگه به زبانتون توهین شده اینقدر ناراحتی
تو کشور ما به زبان ما که سومین زبان زنده ی ماست توهین میشه
انتظار داری ساکت باشیم
برات متاسفم که چنین نظری در مورد ما ترکها داری
البته شما هم تقصیری ندارین
تو روزنامه ی دولتی به ما توهین میشه شما که جای خود دارین
من اهل نقده(سولدوز) هستم و خرداد ماه سال گذشته 5 نفر تو شهر ما سر همین زبانمون کشته شدن
کافیه تو گوگل کلمه ی سولدوز سرچ کنی ببینی چی سر ما گذشته
فوریه 12th, 2008 at 9:48 ب.ظ
جان جد و آبادتان يه کم منطقي صحبت بکنيد
من يک تورک هستم ميخوام بگم که من از فارسها شووينيست تر نديدم
همش ميگن ما از لحاظ استعداد برتريم فلسفه از ما بوده
45 درصد انگليسي فارسيه
خليج هميشه فارس
اتوبوس تندرو
چرخبال و…
حلال ما که نميخواهيم به اين زبان ضعيف صحبت کنيم ميگن متعصبيد
فوریه 13th, 2008 at 12:35 ب.ظ
سولدوزجان یعنی شما چیزی هم از ما طلبکارید؟ یعنی بخاطر اینکه ترکها شعر فارسی گفتند منت بر سر ما گذاشتند؟ دیدید گفتم؟ اینها زبان خودشان را خیلی برتر میدونن و خیلی نژادپرستن. الانه هیچ فارسی جرات نمیکنه بره توی یه شهر ترک نشین خونه بخره و بمونه. حتی من که در تهران تحصیل کردم همه جا ترکی میشنیدم حتی خوشمزه اینه که همه اعضای هیئت ژوری رساله ام ترک بودن. 3 نفر آذری و یک نفر ترک لنجان!! بله لنجان همین نزدیکی اصفهان که کمال همنشینی آذریها بهش اثر کرده بود و مسلسلوار ترکی حرف میزد. بله حالا ما میخوایم این آقایان بیان و فارسی حرف بزنن و زبان مغولها رو ول کنن. من که هیچ امیدی به این کار که ندارم هیچ میترسم فردا پس فردا بچه ام بهم بگه: باباجون چرا بهم ترکی یاد ندادی و اینا؟ آغا زبان فارسی را بچسبیممممممممم
فوریه 13th, 2008 at 1:26 ب.ظ
محمودی جان خدمت شما عارضم همه ی ترکهای ایران مغول نیستند
ترک مغول هم داریم ولی همه ی ترکا مغول نیست
ضمنا مگه مغول ها چی کمتر از شما فارس های ارییایی دارن
اگه یه سری به زنجان بزنی و گنبد سلطانیه ی زنجان که بزرگترین گنبد اجری جهانه و اولجایتو ساخته تا قبر حضرت علی ع رو بیاره اونجا اینقدر راحت در مورد مغول ها نظر نمیدی
درسته من هم قبول دارم مغول ها خیلی جاهای ایران و جاهای دیگه رو غارت کردن ولی این دلیل نمیشه که بگیم مغول ها وحشی بودن چون موقع جنگ طرفین قربون صدقه ی هم نمیرن که.
باید دنبال علت حمله ی مغول بود
اگه علت رو فهمیدی به اونا هم حق میدادی
در ضمن ما اذری نیستیم ما همگی ترکیم
بعضی هامون ترک اذربایجانی و بعضی هم ترک ترکیه و مغول و…
ولی در اصل همه ی ما هم ریشه هستیم
فوریه 13th, 2008 at 1:31 ب.ظ
منهم با محمود موافقم اگه یه فارس تو شهر آذری بره حتی نانوایی هم نمیتونه بره هیچ جا تحویلش نمیگیرن و تو جمع با اینکه میدونن که ترکی بلد نیستی ترکی حرف میزنن و مثلا به خاطر تهرونی بودن آدمو دست میندازن در صورتی که تو تهران ما به کسی بی احترامی نمیکنیم – حتی افراط رو به جایی رسوندن که فروشندگان ترک تو تهران با آدم ترکی حرف میزنن!!!
فوریه 13th, 2008 at 1:34 ب.ظ
البته باید بگم که ارومیه ایهای عزیز اینطور نیستند و بسیار مهمان نواز و خون گرم هستن.
فوریه 13th, 2008 at 1:37 ب.ظ
اقای محمودی مگه زبان شما چه امتیازاتی داره که زبان ما نداره
در ضمن ما نمی خاهیم مثل شما زبانمون رو به کسی اجبار کنیم
ما می خاهیم تو مدارس شهرهای ترک نشین زبان مادریمون که از هر لحاظ از زبان شما قوی تره تدریس بشه
زبان فارسی هم جای خودش
تو رو خدا این خواسته ی ما به حق نیست
این حرف کجاش تعصبه
ما به خاطر ایران چندین سال در مقابل ارتش عثمانی که از فارس ها هم به ما نزدیکتر بودن به خاطر ایرانمان و ایمانمان ایستادیم
حالا این انصافه که مالیاتهای ما برای بزرگداشت شاعران فارسی زبان در تاجیکستان خرج بشه و ما از حقوق اولیه مان یعنی تدریس به زبان مادریمون منع بشیم
یه کمی هم انصاف داشته باش
فوریه 13th, 2008 at 1:37 ب.ظ
سولدوز جان اصلا فکر نمیکردم کسی تو ایران بخواد مثل شما طرفداری مغولهای وحشی که تاریخ بعنوان خشن ترین و بیرحمترین قوم متجاوز نام برده شده طرفداری کنه واقعا که خر تشریف داری.
فوریه 13th, 2008 at 1:45 ب.ظ
من به همه در مورد از بین رفتن زبان فارسی اعلام خطر میکنم. من ارومیه را هم دیده ام و فرزاد جان سخت در اشتباهی. وقتی رفتیم هتل چون دیدن غریبیم دولاپهنا باهامون حساب کردن وقتی هم به پلیس گفتیم و اومد اونهم طرف هتلدارو گرفت. اصلا واویلا وقتیه که شما برید خدمت سربازی و با ترکها بیفتید پوست سرتو میکنن. اصلا لامصبا تو نگاهشون خشونت موج میزنه. اگه ازت عصبانی بشن همچی نیگاهی تو چشت میکنن که …… واقعا آدمای وحشتناکی هستن. ای کاش وقتی روسها ایرانو گرفتن اینا رو به خودشون میچسبوندن.
فوریه 13th, 2008 at 1:53 ب.ظ
فرزادجان از اینکه توهین کردی ازت دلگیر شدم. چون قبلش گفتی شما تو تهران به کسی توهین نمیکنید. من فکر میکنم ترکها بخاطر این حرفای ما هم که شده حس انتقامشون گل میکنه. ما میتونیم بدون توهین به دیگران حرفمان را بزنیم نه؟؟؟ آقا یا خانم سولدوز من از جانب فرزاد از شما عذر میخوام.
فوریه 13th, 2008 at 1:58 ب.ظ
حالا بگین فارس ها و ارییایی ها تمدن غنی دارن
اینه تمدن غنی شما
البته همه ی اون چیزایی که شما میگین حاصل چندین سال اقدامات شونیستی رضا خان و امثالهم هستش برای از بین بردن تاریخ ترکان ایران زمین
من از مغول ها طرفداری نکردم من میگم اون همه دید منفی که ایرانیان نسبت به مغولان دارند اشتباه است
جان من رفتین گنبد سلطانیه؟
اگه رفته باشین میبینین که من هم بیراه نمیگم
در مورد اینکه چرا ترکها در جمع هاشون ترکی صحبت میکنند باید عرض کنم مگه شما چشمتون سیاهتره که به خاطر شما فارسی صحبت کنند
همچنین بیشتره ترکا همانطور که خودتون میگین لهجه دارن و دوست ندارن که فارسی حرف بزنن تا بهانه دست شما بیفته برای مسخره کردنشون
البته این لهجه داشتن ترکا به خاطر اینه که ترکی مصوت هاش با فارسی فرق میکنه یعنی 4 تا مصوت از فارسی بیشتر داره و طبیعیه که لهجه داشته باشه
اگه فارس هم بخواد ترکی حرف بزنه لهجش خیلی ضایع تر از لهجه ی فارسی ما ترکا میشه
فوریه 13th, 2008 at 2:04 ب.ظ
خدایا ترکها را از ما بگیر. راحتمون کن.
خداوندا مگر بیکار بودی
که خلق ترک در ایران نمودی؟؟؟؟؟؟؟
فوریه 13th, 2008 at 2:06 ب.ظ
محمودی جان ممنون از لطفتون
قضیه درست همونیه که شما گفتین
اگه یه روزنامه ی دولتی به کورش توهین کنه چه حالی میشین؟
اقا فرزاد اینها همون چیزاییه که ما ازش دلخوریم
اینکه به تاریخمون حمله بشه(مغول ها رو نمیگم) تو جامعه یه دید منفی داشته باشن نصبت به ما(همون قضیه ی سربازی که محمودی جان گفت
اینهاست که موجب میشه هزاران نفر تو تبریز ارومیه سولدوز اردبیل تهران و … به خیابان بیان و فریاد بزنن haray hary mən türkəm
یعنی فریاد فریاد من ترکم
و ölüm olsun faşistə یعنی مرگ بر فاشیست
فوریه 13th, 2008 at 2:08 ب.ظ
این خبر مجازات برای زبان فارسی بود اونوقات ترکا چرا بودن؟
عجب سطح و لولی دارین بعضی از شماها.
آدم حیرون می مونه…..
فوریه 13th, 2008 at 2:15 ب.ظ
محمودی جان حرفهای قرون وسطایی رو ول کن
به فکر چاره باش
روزی مسرسه که دوباره حکومت دست ترکا بیافته
حساب اون روز هم بکن که ممکنه نزارن به زبان مادریت حرف بزنی و مجازات دفاع از خودت زندانی شدن در زندان اوین باشه
تخت جمشید رو که اینقدر بزرگش میکنین رو سرتون خراب بکنن
ولی فکر نمیکنم چون ما ترکا هر چه قدر بیرحم باشیم مثل بعضی از اقایون بیرحم نیستیم
مایی که غیرتمون رو با ستتار خان به جهانیان نشان دادیم و درس ازادیخواهیمون رو از شیخ محمد خیابانی گرفتیم هرگز دست به چنین کارهای زشت و ننا روا نمی زنیم
فوریه 13th, 2008 at 3:44 ب.ظ
آقا سیاوش تو یه “تورک” هستی؟ تورکه انگور؟ یا ترکه چوب؟ بابا هنوز بلد نیستی بنویسی ترک اون موقع توقع چی رو داری؟
فوریه 13th, 2008 at 3:58 ب.ظ
وقتی ما خودمون اسامی ناب فارسی رو با اسمهای عربی عوض می کنیم و بجای شیر و خورشید ، هلال احمر می گیم و … حتی تو دستور زبان فارسی و آیین نگارشمون از کلمات مزخرف عربی استفاده می کنیم (مشبه به – مضاف الیه – مراعات النظیر و …) چطور انتظار داریم که دیگران برای زبان ما و فرهنگ ما ارزش قایل بشن . اگه خلیج فارس رو می کنن خلیج العربی و تو افغانستان زبان فارسی رو منع می کنن. مشکل خودمونیم نه دیگران . هیچوقت هم انتظار نداشته باشین که اونا بیان ما رو حلوا حلوا کنن .
فوریه 13th, 2008 at 4:02 ب.ظ
اقا مهرشاد درستش تورکه نه ترک
من اگه می نویسم ترک چون تو فارسی مصوت ü شما ندارین به خاطر اون
اقا سیاوش درستشو نوشتن
فوریه 13th, 2008 at 6:31 ب.ظ
جالبه كه يك خبر اينقدر بحثهاي قومي را تو ايران زنده ميكنه -اينم از بركات جمهوري اسلامي كه با ساختن و اشاعه جكهاي مختلف ومسخره نمودن اقوام باعث متنفر شدن اكثر مردم از هم شده اند دوستان ميدونيد اكثريت مردم رشت وقتي به شهري ديگر ميروند ازترس بي آبرويي واتهام بي ناموسي خود را مازندراني معرفي ميكنند؟يا اينكه مردم ترك زبان را فقط به جرم لهجه وزبانشان به حيوان تبديل ميكنند وبه خاطر همين در اكثر شهرهاي ترك مادران سعي ميكنند بچههايشان فارسي ياد بگيرند تا بعدها مورد تمسخر قرار نگيرند -جالبه نه ادعاي تمدن هم داريم دوستاني كه تمام تمدن ايران را متعلق به فارسها ميدانند كمي تاريخ مطالعه كنند بد نميباشد-كوروشي كه همه ما ايرانيان به او افتخار ميكنيم دردامن مادها پرورش يافت و نوه دختري پادشاه ماد بود-ياصفويه همه ترك اردبيل بودند -يا رضا شاه سواد كوهي بود -تمام افتخارات ايران براي همه ايرانيان است كما اينكه در نقطه نقطه شلمچه خون عزيزان كرد وترك وشمالي ريخته است كه در كنار هموطنان فارس زبان نگذاشتند كه ايران متلاشي شده الان هر كدام يك برادر يا خواهر عراقي داشته با شيم خودمان به هم احترام بذاريم تا دنيا هم به ما احترام بگذارد.
فوریه 14th, 2008 at 8:32 ق.ظ
خسته از غربزدگی ای وا… . توی این صفحه فقط تو دو کلمه حرف حساب زدی . دریغ از ما ایرانیها که هیچ وقت نخواستیم از تاریخ دست بگیریم و کمی به خود بیاییم. هنوز تو این مملکت بحث قومیت هست .
ان اکرمکم عندا… اتقیکم. هر کس چه ترک چه لر چه فارس و هرچیز دیگه باید انسان باشه.
فوریه 14th, 2008 at 9:15 ق.ظ
به نظر من نیروی انتظامی به جای اینکه وقتش و امکاناتش را در مبارزه با بدحجابی و … تلف بکنه بایستی توی تهران و قم و کرج و …. ترکها رو بگیره و بفرسته دهاتشون. مطمئنا نتیجه خوبی هم میگیره در مورد امنیت ملی. حالا بیش از هشتاد درصد تهرانیا ریشه ترکی دارن و بایستی کلا ترکی بلغور کردن در تهران و اطرافش را قدغن نمایند تا در درازمدت به یک جامعه همگن دست پیدا کنیم. خطر اصلی اینهاست نه چند تا تار موی زنان.
فوریه 14th, 2008 at 9:36 ق.ظ
بایستی توی مدارس و دانشگاهها هم جریمه برای ترکی (حتی سایر زبانهای غیرفارسی مثل کردی و عربی و بلوچی و گیلکی و ترکمنی و ….) بگذارند تا انشاالله در یک دوره زمانی این موضوعات ضد امنیت ملی از بین برود. خوب یادم هست که ترکها در دانشگاه پررویی را به جایی رسانده بودن که با استاد سر کلاس درس ترکی حرف میزدن و وقتی اعتراض میکردیم میگفتن خوب چند کلمه به زبان “مسلمانی” حرف زدن که اعتراض نداره!!! بله زبان خودشون رو زبان مسلمونی و فارسی را حتما زبان یهودی میدانستند.
فوریه 14th, 2008 at 11:14 ق.ظ
اقای محمودی برات متاسفم بابت این نوع فکر ازشما دعوت می کنم یکسری به بازار تهران بزنی
تا انجا متوجه بشی که بیشتر تجار از کوچیک تا بزگ ترک هستند در ضمن به قول خودت هم
توی دانشگاه استادان ترک هستند همه می دانید شاید در عزای حسن ترکها هستند که بدون ریا عزا داری
می کنن
ما همه چه ترک چه فارس مال ایران هستیم
فوریه 14th, 2008 at 11:16 ق.ظ
سولدوز خانم تشکر از شما که اینقد به زبان مادریتان اهمیت می دهی
فوریه 14th, 2008 at 11:18 ق.ظ
آقای ماندنی شما حرفها و پیشنهادات مرا نخواندی. بله مشکل همینه که گفتی. چرا باید ترکها بازار تهران را قبضه کرده باشن؟ ترک خوب است ولی در ترکستان یا گورستان نه در ایران انهم تهران.
فوریه 14th, 2008 at 11:39 ق.ظ
ببندن همجا انگليسي حرف اول ميزنه
فوریه 14th, 2008 at 11:42 ق.ظ
اولینها در تاریخ ایران
تبریز به شهر اولینها معروف است. اولین چاپخانه، اولین خیابانی که در ایران دارای برق شد، اولین پستخانه و اولین خط انتقال پست و …
چاپ و چاپخانه
یحیی آرین پور در اثر خود «از صبا نا نیما» جلد اول می نویسد: اولین چاپخانه سربی را میرزا زین العابدین از روسیه به تبریز آورده و این چاپخانه در سال 1332 هجری قمری دو سه سال پیش از بزگشت میرزا صالح شیرازی به تبریز به کار افتاده بود.
بعد از دایر شدن چاپخانه سربی در تبریز، اولین روزنامه شهرستانهای ایران نیز در تبریز منتشر میشود. یحیی آرین پور در همان مأخذ تحت عنوان “جراید شهرستانها” می نویسد: تا آنجایی که اطلاع داریم قدیمی ترین روزنامهای که بعد وقایع اتفاقیه در ایران و برای نخستین بار در شهرستانها دایر شد روزنامهای است به نام «روزنامه ملتی» که در تبریز منتشر گردید و خبری از آن در شمارههای سال 1275 هجری قمری وقایع اتفاقیه دیده میشود.
مدرسه
نخستین مدرسه نوین ایران نیز در تبریز بنیاد نهاده شد. کسروی در جلد اول “تاریخ مشروطه” می نویسد: حاجی میرزا حسن… رشدیه در جوانی به بیروت رفت و در آنجا دبستانها را دید و شیوه آموزگاری آنها را یاد گرفت و چون به تبریز بازگشت، بر آن شد که دبستانی به شیوه آنها بنیاد گذارد، و در سال1267 بود که به این کار پرداخت… به جلو ایشان پیش تخته نهاد و الفبا را به شیوه آسان و نوینی (شیوهای که امروز هست) آموخت و از کتابهای آسان درس فارسی گفت و شاگردان را پاکیزه نگه داشت و در آمدن و رفتن برده گذاشت و پس از همه تابلویی که نام «مدرسه رشدیه» به روی آن نوشته بود بالای در زد.
کودکستان و مدرسه کر و لالها
نخستین کودکستان و نخستین مدرسه کر و لالهای ایران نیز در تبریز بنیاد گذاشته شد. جبار باغچهبان که سیمایش آشنای مردم ایران است آموزگاری ارجمند و مبتکری شایسته بود که ابتدا در تبریز کودکستانی را تحت عنوان “باغچه اطفال” دایر کرد و به همان خاطر خود را باغچهبان نامید. آقای سرداری نیا در «مشاهیر آذربایجان» در شرح زندگانی جبار باغچهبان می نویسد:
مدرسه کر و لالها را جبار باغچهبان در سال 1303 شمسی با وجود مخالفتهای زیاد از جمله رئیس فرهنگ وقت دکتر محسنی در تبریز دایر کرد. این کلاس جنب باغچه اطفال باغچهبان در کوچه انجمن در ساختمان معروف به عمارت انجمن تأسیس شد.
آقای سرداری نیا در ادامه می افزاید: جبار باغچهبان اولین مؤلف و ناشر کتاب کودک در ایران است. او از سال 1307 شمسی علیرغم دشواریهای وسیع چاپ و کلیشه، چاپ کتابهای ویژه کودکان را با نقاشیهایی که خود می کشید آغاز کرد. یکی از کتابهای وی با عنوان «بابا برفی» توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به چاپ رسیده و شورای جهانی کتاب کودک آن را به عنوان بهترین کتاب کودک انتخاب کرد.
ادبیات نوین
تبریز در عرصه ادبیات نوین نیز پیشگام بوده است. میرزا عبدالرحیم طالبوف و میرزا زین العابدین مراغهای در نثر و داستان نویسی و میرزا جعفر خامنهای در شعر نخستین کسان بودند که تحول شگرفی را موجب شدند.
سکه ماشینی
از سال 1306 هجری قمری ضرابخانه ماشینی به طور رسمی در ایران برقرار و تمام ضرابخانههای شهرهای معتبر برچیده شد. فکر ایجاد چنین ضرابخانه، سالها قبل از این تاریخ، یعنی به سال 1222 هجری قمری در زمان ولیعهدی عباس میرزا نایب السلطنه در تبریز مورد توجه بوده و اقدام به تهیه مسکوک رسمی یا چرخی گردیده ولی به علت گرانی هزینه در حدود 200 قطعه سکه سیمین تهیه و ضرابخانه تعطیل شد.
اتاق تجارت
نخستین اتاق بازرگانی ایران نیز در تبریز بنیاد نهاده شده است. تاریخ تأسیس اتاق تجارت در تبریز به سال 1285 هجری شمسی بر میگردد و اولین اتاق تجارت در سطح کشور بوده است. اتاق تجارت تهران بعد از اتاق تجارت تبریز بنیاد یافته است.
شهربانی
اولین نظمیه یا شهربانی به مفهوم امروزی توسط انجمن ایالتی آذربایجان در سال 1325 هجری قمری در تبریز به وجود آمد. اجلال الملک که نماینده انجمن ایالتی آذربایجان بود به سمت نخستین رئیس شهربانی انتخاب شد. از جمله کارهای این سازمان انتشار نشریهای بود که به نام «نظمیه تبریز» منتشر شد.
شهرداری
شهرداری تبریز نخستین شهرداری، یا به اصطلاح آن روز بلدیه، بود که در ایران بنیاد یافت. پس از صدور فرمان مشروطیت که انجمن ایالتی آذربایجان در تبریز تشکیل شد، از جمله اقدامات بس مترقی و مهمش تأسیس ادارات جدید و مؤسسات نوین بود که بلدیه تبریز از جمله آن نهادهاست…
فوریه 14th, 2008 at 11:51 ق.ظ
اقای محمودی چه بهت بگم من تو پرو هستی
پرو
پرو
پرو
تویک ادم پرو هستی بگو ترک مال ایران نیست
فوریه 14th, 2008 at 12:13 ب.ظ
آقای محمودی که بیخودی داری حرفای مفت میزنی و اختلاف میندازی کی گفت از طرف من از این سولدوز که نمیدونم خانومه یا آقا غذر خواهی کنی این آدم داره میگه مغولها که وحشی بودن و کشتار دسته جمعی در چین و ایران به راه انداختن کار بدی نکردن باید زد تو دهنش تا دیگه از این غلطها نکه . اما شما که نمیدونم از کجای ایرانی بدون که آذریها از اقوام ایرانی بودن هستند و خواهند بود و بسیاری از افتخارات ما که در خارج از ایران هستن از همین آذریها هستن و کسی هم بهشون نمیگه ترک و بعنوان ایرانی شناخته میشوند پس من دوستهای زیادی در دوران تحصیل داشتم که آذری بودن و من به دوست بودن با آنها افتخار میکنم . اقوام آذربایجان یا اتراپاتان ریشه در تاریخ باستان ایرانی دارد و زنده باد آذربایجان و ایران و تمام اقوام ایرانی.
فوریه 14th, 2008 at 12:18 ب.ظ
درود بر ماندنی به خاطر اطلاعات مفید و جالبش مثل اسمش ماندنی است
فوریه 14th, 2008 at 12:34 ب.ظ
بله آقا فرزاد این عین نوشته هایت را بخوان. اول گفتی “ما تو تهران به کسی توهین نمیکنیم” در کامنت بعدی هم نوشتی: “خیلی خر تشریف دارید”. من با توهینهای کوچه بازاری مخالفم ولی با ترکها هم دشمنم. من میخواستم این آقا یا خانم سولدوز خودش را ترک نداند و موغور بیاد ولی تو کارو خراب کردی. با آذری گفتن ترکها هیچ چیزی عوض نمیشه. من هم تبریزو دیدم هم اردبیلو هم استانبولو. اینا فقط تفاوت لهجه دارن. همون زبانی که توی استانبول بلغور میشه توی تبریز و ارومیه هم هست با 5 درصد تفاوت. ترکها را هرجا هستن باید به دریا ریخت مخصوصا اینایی که آذربایجان عزیز ما را اشغال کرده اند و فارسهای کمی هم که در آنجا بودن مستحیل شدن رفتن. بایستی اینا را نه استخدام کنیم نه توی شهرشان کار ایجاد کنیم تا مجبور بشن بیان داخل فارسا و به مرور زمان آدم بشوند.
فوریه 14th, 2008 at 1:54 ب.ظ
تف به ذاتت با این افکار احمقانت
فوریه 14th, 2008 at 2:11 ب.ظ
اول از همه عرض شود من دختر نیستم من بسرم
سولدوز هم اسم منتقه ی ماست سولدوز=نقده نزدیک ارومیه
فوریه 14th, 2008 at 2:19 ب.ظ
اقای محمودی اگه تاریخ تبه ی باستانی حسنلو که نزدیک نقده در منتقه ی سولدوز واقع شده رو بخونی میفهمی که قبل از اینکه شما ارییایی های متمدن اومدین ایران در منتقه ی اذربایجان ترکها تمدن داشتن
اینها همه نشون میده که شما بعد از ما به ایران اومدین
تاریخ تبه ی حسنلو برمیگرده به 6000 سال بیش یعنی 1500 سال قبل از ورود ارییایی های عزیز
فوریه 14th, 2008 at 2:30 ب.ظ
از ماندنی جان هم به خاطر لطفشون ممنون
فوریه 14th, 2008 at 6:34 ب.ظ
اعراب در نظام قبیله ای مثلی داشتند که میگفتند من و پسر عمویم درون قبیله رقیب یکدیگریم و در مقابل دشمن کنار هم . در این زمان که این کشور اینهمه تهدید میشه چشممون به جمال آقایان روشن.
البته خدا را شکر که افکار شما در اقلیته و من خود دوستان آذری زبان زیادی دارم که اول به ایران عشق می ورزند و بعد به قومیتشان . خود آنها در زمان لازم شما را طرد خواهند کرد . نمونه اش را در قضیه کاریکاتور روزنامه ایران دیدیم .
آقای ماندنی اطلاعات خوبی داری ولی آیا اینهایی که گفتی افتخار است؟ اگر تاریخ هر شهر مثل اصفهان ، شیراز یا هر شهر دیگری را بخوانی پر است از این حرفها . مثلا اصفهان پایتخت فرهنگی جهان اسلام است و شیراز مهد شعر و ادب . ولی همه این افتخارات تنها مال خودشان نیست . یک روستایی در یکی از دهات استان سیستان و بلوچستان هم میتواند به اینها افتخار کند .
چو ایران نباشد تن من نباد در این بوم و بر زنده یک تن مباد
فوریه 15th, 2008 at 1:00 ب.ظ
امید جان نظرت در مورد ت÷ه ی باستانی حسنلو چیه؟
قبل از اینکه جواب بدی خودم میدونم اصلا اسمش رو هم نشنیدی
راست میگم یا نه؟
فوریه 16th, 2008 at 12:10 ب.ظ
امیید جان من موافق حرفت هستم
چون فکر می کنم این بحث باعث این بشود که اختلاف ایجاد شود پس بحث تر ک وفارس را دیگر ادامه
نمی دهم اقایا وخانمها چون شما اول انسان دوم ایرانی سوم مسلمان هستید دوستتان دارم
فوریه 16th, 2008 at 12:35 ب.ظ
ماندنی اطلاعاتت خوب بود.نشون دادی حرف مستند محکمترین مشت بر دهان یاوه گویانه.
امید هم حرفش درسته.
فرزاد و سولدوز.
وقتی حرفاتونو خوندم دیدم غیر از این محمودی که معلوم نیست مشکلش چیه و حرفاش بی منطق باقی حرف حق زدن.
به نظر من آدم بی منطقی که فقط دری وری می گه و خدا می دونه اینهمه عقدش برای چیه رو اصلا:تحویل نگیرید.
میگن جواب ابلهان خاموشیست.
سولدوز عزیز شما هم بهتر جواب این آدم مشکل دارو ندی.این آدم ارزششو نداره.
بزارین انقدر دری وری بگه تا خسته شه.اگر دیگه جوابشو ندین خودش می فهمه ارزش تایپ کردن رو هم نداره. هر جا هستین یادتون باشه اول ایرانی هستین.
فوریه 17th, 2008 at 9:17 ق.ظ
سلام
من بعنوان یک هموطن این کار جناب وزیر فرهنگ را محکوم می کنم عصردایناسور ها گذشته است عصر برابری وتساوی فرارسید ه است ادارات دولتی باید ار دست افراد متعصب خارج شود
فوریه 17th, 2008 at 9:49 ق.ظ
بما چه شايد زبان فارسي را دوست ندارند
فوریه 19th, 2008 at 10:05 ق.ظ
سعید جان ما زبان فارسی رو دوست داریم
تبعیض رو دوست نداریم
وقتی که مالیات های ما برای ساخت ارامگاه شاعران فارسی زبان در کشور های دیگه خرج میشه و هیچ اقدامی در مورد زبان ترک ها در کشور خودمون با ÷ول خودمون نمیشه اونوقته که به زبان فارسی حساس میشیم
حرف منو قبول دارین یا نه؟
فوریه 21st, 2008 at 8:51 ب.ظ
سلام
از همه دوستاني كه بعد از نظر اول من راجع به احترام به زبان ولهجه قوميت هاي مختلف نظر داديد كمال تشكر رادارم . اما لازم براي جمع بندي موضوع به چند نكته توجه كنيم :
1 ) امثال آقاي محمودي در ميان هر قوم ونژادي هستند و تنها هدفشان از شركت در چنين بحث هايي عقده گشايي و فتنه انگيري است.
2 ) هدف من يا دوست عزيزمون سولدوز جان حذف زبان فارسي از مراودات روزمره و زنئگي ملت ايران خصوصا از مراكز اداري نبوده بلكه خواهان اجراي اصل هايي از قانون اساسي هستيم كه تساوي در استفاده از امكانات دولتي به خصوص در بخش آموزشي(به صورت دوزبانه) براي همه اقوام ايراني تضمين مي كنند.
3 ) البته برخي از مواردي كه آقاي محمودي بيان كردند ( مثلا صحبت در سر كلاس درس و امثال آن ) درشهر هاي ديگر و به توسط افرادي از اقوام غير ترك نيز صورت مي گيرد . من خود در مهاباد تحصيل مي كنم بارها دوستان كرد ما سر كلاس به زبان كردي مسائل درسي را بيان كرده و باعث اعتراض و گاه ايجاد تشنج كرده اند حال آن كه در مراكز عمومي بايد يا به زباني كه مورد توافق كل جمع است صحبت شود يا زباني كه طبق قانون آن مركز تعيين مي شود.
4 ) كار كردن افراد يك قوم در مناطق و حتي كشورهاي ديگر بد نبوده بلكه در مواردي مي تواند موجب افتخار هم باشد ، در اين دوران هم كه جهان از علم و ثروت توام استفاده مي كند حضور اساتيد دانشگاهي و پژوهشگران تلاشكار يا تحار منصف و سخت كوش از هر يك از اقليت هاي قومي در مراكز حساس كشورافتخار آميز است.
5 ) البته آقاي محمودي خود اعتراف مي كنند كه در تهران نيز نزديك به 80 درصد مردم ريشه تركي دارند (البته اين مورد كاملا غلو آميز بوده و قصد تمسخر داشته اند ) ولي مي توان با بررسي آماري مشخص كرد كه بالاي 40 درصد از جمعيت ساكن در تهران يا ترك هستند يا ريشه تركي دارند . البته لازم نمي دانم كه خاطر نشان كنم كه در 5 استان مرم ترك بوده و در 3-4 استان نيز دومين آمار جمعيتي را دارند .
6 ) درضمن لازم به تذكر است كه ما آذري زبان نبوده بلكه ترك (تورك) هستيم و سكونت در منطقه آذربايجان دليل بر اقتباس نام زبان نيست مي توان با كمي اغماض قبول كرد كه مردم منطثه آذربايجان به زبان تركي ولي بالهجه آذري تكلم مي كنند . مگر فارس هاي ساكن در مناطق مختلف بايك لهجه صحبت مي كنند ( مثال : زبان فارسي با لهجه هاي اصفهاني ، شيرازي ، كرماني ، مشهدي و يا يزدي نيز تكلم مي شود ) همچنان كه زبان كردي نيز با لهجه هاي مختلفي صحبت مي شود .
7 ) در مور تاريخ نيز لازم است كه فقط افرادي نظر بدهند كه مطالعه و شناخت كافي دارند . ضمن اينكه همانگوخه كه فارس ها(ايراني ها) دستور زبان عربي را ايجاد و در واقع زبان عربي را از اين استحكام بهرمند كرده اند ، در عوض خود از اقوام ديگر براي اعتلاي فرهنگ و تاريخشان بهره ها برده اند .
8 ) آيا به نظرتان قابل تصور است كه در زمان شاه عباس (قوي ترين شاه صفوي) در مركز حكومت (اصفهان)و به خصوص در دربار به زباني غير از تركي تكلم شده و ايشان از زابان مادريشان صرفا براي دشنام دادن به زير دستان استفاده نموده باشند ؟؟؟(طبق آن جيزي كه رلانه ملي در سريال ملا صدرا به نمايش گذاشت!) يا در دوران صد سال پيش مردم آذربايجان و به خصوص قهرمانان ملي و شاعران شان حتي در بين خود و خانواده نيز به فارسي صحبت كنند چه برسد به مردم عادي و كوچه بازاري ؟؟؟(كه در سريال شهريار اينگونه عنوان مي شود!!! ) باز شما توقع داريد كه من به عنوان يك ترك و زاده ترك گفته و سفارش پدر خود را كه ما تركيم و زبانمان تركي به گفته كساني كه تازه 10-12 سال است كه شناخته ام وا نهم ؟؟!
9 ) داستان اين ظلم نه تنها به قوميت و زبان تركي بلكه به زبان هاي شيرين اقوام مختلف سرزمينمان ايران دراز است و با نه بند كه هيچ با نه هزار بند نيز تسكين نخواهد يافت ، اينان كه تقاضاي برقراري جريمه براي اسفاده از زبان مادري اقوام مختلف ميكنند بايد در برابر وجدان خود البته اگر هنوز چيزي به اين نام داشته باشند و در برابر خون جواناني كه براي انقلاب مردمي ايران ريخته شد جوابگو باشند، كه چرا انقلاب كردند اين قوانين كه در زمان رضاخان نيز اجرا مي شده و در سر كلاس هاي درس از كساني كه به زباني غير از فارسي صخبت مي كردند جريمه (نقدا) دريافت مي شده !!!
در پايان از همه دوستان از هر نژاد و قوم و دين و مذهبي تقاضا دارم كه فراموش نكنيم كه ما ايراني هستيم و بايد با اتحاد، همدلي و سعي و تلاش در اعتلاي فرهنگ ، صنعت ، اقتصاد و … همه ايدال هاي يك ملت براي ايران بكوشيم .—باشد كه چنين باشد —
فوریه 21st, 2008 at 9:19 ب.ظ
نگفتيد اولين ميوه فروشي و بقالي ها هم براي ترك ها بوده!!
فوریه 22nd, 2008 at 1:42 ب.ظ
اين وزير فرهنگ چه قدر بي فرهنگ است بهش بگيد يه سري به فرهنگستان ايران بزنه يه واژه هايي رو ميبينه كه تا كنون هيچ جا نشنيده .
فوریه 24th, 2008 at 11:44 ق.ظ
ببنید من هم میگم آغا این ترک جماعت آدم نمیشوند حالا چی هستن بماند فقط میتوانم از خدا بخواهم که خدایا ما را از دست اینها در امان خود نگهدار. آمین
فوریه 24th, 2008 at 12:10 ب.ظ
خدایا این احمقهارو از زمین محو کن. البته تعدادشون خیلی کمه.
راستی به حرف گربه سیاه شنیدی که بارون نمی یاد محمودییییییییییییی
فوریه 26th, 2008 at 2:23 ب.ظ
بله دیاناجووون من هم همینو میگم:
خدایا این ترکهای احمق رو از زمین محو کن.
فوریه 26th, 2008 at 2:56 ب.ظ
نه اشتباه برداشت کردی منظورم خودت بودی با این دری وری نوشتنات.
منظورم هم از گربه سیاه خودت بودی.
می خاستم کج فهمیتو به سولدوز و ناصر و….. نشون بدم .
تویی که کنایه زبان فارسی رو نمی فهمی پس بهتره کلا” نظر ندی.
البته زیاد ارزش وقت تلف کردنو نداری.
برو خوش باش چون معلومه بد جوری دوستان آذری حالتو گرفتن.
من که خدایی حال می کنم. چون از حرفات به عمق فاجه میشه پی برم.
احتمالا”بازم نمی فهمی چی نوشتم.
مرسی.جون بعد دری وری نوشتنات من کلی می خندم.
مارس 22nd, 2008 at 2:57 ق.ظ
نکته ی جالب اینه که ترکها در اصل از لحاظ ظاهری همانند مغولها بوده اند و اینهایی که امروزه در ایران آذربایجان یا ترکیه مدعی ترک بودن دارند اصلا ترک نیستند! دوستان می توانند توضیحی برای این اسامی داشته باشند؟ تبریز=تب ریز اذربایجان=آتروپادگان یا مثلا دربند در آذربایجان؟ یا حتی شخصیتی مثل بابک خرمدین؟! اینها در اصل به مرور زبان خود رو تحت حکومتهای ترک زبان از دست داده اند. قبل از آمدن ترکها چه کسانی در این نواحی ساکن بوده اند؟ آیا به نظر دوستان افراد ساکن کنستانتینوپولیس(قسطنطنیه) با رسیدن ترکها به این شهر از دم ریشه کن شدند و سپس استانبول ایجاد شد؟!
مقصودم این بود که اینها فقط از لحاظ زبانی دچار تغییر شدند و بعد دچار این احساس شدند که بله ما از لحاظ نژادی با اطرافیان خود فرق داریم..
می 16th, 2008 at 12:57 ق.ظ
باباول کنید این بحث ترک و فارس رو ما همه در درجه اول انسانیم بعد مسلملن بعد ایرانی بعداز اون ترک یا فارس یا عرب یا کرد یا…..
آریایی بودن اولا افتخارنیست دوما کی میتونه ادعا کنه که اریاییه؟ مگه بقیه آدم نیستند؟
اولین نژاد پرست دنیا شیطان بود که گفت من از آتشم وآدم از خاک من از اون بهترم…
اکتبر 23rd, 2008 at 10:04 ق.ظ
واقعا شما فارسی زبانان سوسول فکر میکنید با جعل تاریخ میتونید خودتان را با فرهنگ نشان بدید؟برید خارج کشور فارسی زبانان یک سلام هم به هم دیگر نمی دن .توی منقطه جهان عرب. عرب نشین که خبری از فارس نیست .خلیج فارس چی کار میکنه؟فیلم سیصد نماینگر هویت وشخصیت شماست .برید ببینید بعد قضاوت کنید.شما به گفته قران عجم هستید زبان ندارید پنجاه درصد زبان شما عربی خالص است .بماند چند درصد دیگر از زبان های دیگر.ایران فقط مال ترک وکرد است وبس .ما ترک ها الا بهد از وزنامه ایران با فارسی زبانان مشکل داریم. و از انها احساس نفرت میکنیم.